-
Abaft (Paatras)
Direksyonal na sanggunian patungo sa hulihan (stern) ng barko.
-
Aft
(Pupa/Hulihan)
Paatras , nagduduro
pa-direksyon o parte banda rito nang makina (stern) o bandang elisi.
-
Air
Draft
Sukat magsimula sa balat ng
alon patawid diretso papunta sa tuktok / poste / pinaka mataas na bubong ng bapor. Important
para kung dadaan ba ilalim sa mga mababang tulay o cable ng kuriyente.
-
Altitude (Hs
/ Ho)
Ang angular na distansya ng
isang celestial body sa itaas ng horizon, na sinusukat sa pamamagitan ng sextant.
-
Amidships (Gitna)
Ang gitnang bahagi ng isang barko.
-
Automatic
Identification System (AIS)
Avtomatikong
radyo-pagtanggap at pamamato na palaging bukas lalo na kapag nag-da-drive at ipinapakita ang
pangalan at kasalukuyang bilis pa-ikot sa paligid.
-
Azimuth
(Zn)
Ang tunay na direksyon ng
isang celestial body mula sa tagamasid.
-
Ballast
Water (Tubig Balasto)
Dagat tubig na inilalagay sa
mga tangke ng barko kapalit sa nabawasang mga karga nito upang manatiling balanse.
-
Bathymetry (Batimetriya)
Ang pag-aaral ng lalim sa ilalim ng karagatan.
-
Bearing (Direksyon)
Pahalang na direksyon ng isang bagay mula sa tumitingin.
-
Bilge
Ang pinakamababang loob na bahagi ng katawan ng barko.
-
Bill of
Lading (B/L)
Papeles at legal na resibo
(kontrata) nakapasa magmula mananakay papunta sa tumatanggap patungkol sa mga gamit o kalakal na
nakasakay sa barko.
-
Binnacle
Ang stand o lalagyan ng magnetic compass ng barko.
-
Bollard
Pull
Ang hatak kapangyarihan
pa-tras mula ng Towing (tulak barko/tugboat) habang naka-pondo steady sa lubid / kable.
Nagsasaad ng pinaka lakas pwersa kung ano nya kayang ibigay sa tonnage.
-
Bow
Thruster
Elisti sa unahan (ngayon ay
pati sa hulihan din) ng makina na lumilikha ng patagilid na agos para ang barko ay mas madaling
idikit o ialyis sa puwesto o pier.
-
Breadth / Beam (Lapad)
Ang lapad ng barko sa pinakamalapad nitong bahagi.
-
Bridge / Wheelhouse
Ang pinaka-komand senter o command center ng barko.
-
Bulk Cargo
Kargamento na hindi naka-package gaya ng butil, karbon o ore.
-
Bulk Carrier
(Balkero)
Barkong pang-kalakal na
ininhinyero para tanggapin ang bulk ng kargamento na hindi naka-pakete katulad lamang ng bigas,
bakal, at uling.
-
Bulkhead
(Harang-Hati/Dingding Bakal)
Sa istsura parang
padir(pader sa gusali) subalit ito ay bakal naka-angat dikey o sa loob ng katawan n'yan
paghihiwalay sa mga tangke para magsilbing suhay (stiffener/structural support) para narin di
mapasukan sabay nang tubog sakali mabutas at maiwasang i-lubog .
-
Bunkering
(Tanggap-Krudong Langis)
Maselang aktibidad nang
pagsalpok / paglipat / resibi nang langis galing sa tubo pauwi sa loob nang tangke. Kailangan
matitigas ang SOPEP (Anti-kalikasang-Sira).
-
Bunkers (Langis / Fuel)
Ang gasolina o fuel na inimbak para gamitin ng barko.
-
Cable Length (Kable)
Layo o haba na katumbas ng 1/10 ng isang nautical mile.
-
Capesize
Halimaw na ang laki o
kalimitan lubog dahil sa kargamento kung kaya't ini-iba ang daan (uma-ikot sa Cape pag nasa
Africa kesa pumila/sumadsad sa kanal).
-
Capstan (Winch)
Pahalang at umiikot na makina panghila ng lubid.
-
Celestial
Navigation
Ang pagsasanay sa paghahanap
ng lokasyon gamit ang mga celestial bodies (araw, buwan, at mga bituin).
-
Charter
Party (Kontrata sa Pagrenta ng Barko)
Dokumento magkasunduang
inilabas na nakalahati sa may-ari ng barko (shipowner) at umuupa (charterer) papuntang byahe
nito patawid sa pagta-transport ng kalakal.
-
Cofferdam
(Awang-Kahon/Blank Space)
Ang naka-bakante espasyo
upang lumikha na harangan ng apoy/leak pan-hiwalay kalimitang nireserba magka-iba klase ang
laman nito o likido (Halimbawa hiwalay yung langis krudo mula sa tatangalan nang
imbak panligo malinis preskong inumin).
-
Course Over Ground (COG)
Tunay na tinatahak na direksyon ng barko sa mapa.
-
CPA at
TCPA
Pinakamalapit na Punto ng
Paglapit
(CPA) ay ang pinakamaliit na distansyang darating sa pagitan ng dalawang barko. TCPA ang
natitirang oras bago sumapit doon.
-
Cross Track Error (XTE)
Ang distansya ng barko mula sa nakaplanong ruta.
-
Davit
Tila craneng gamit sa pagbaba ng lifeboat.
-
Dead
Reckoning (DR)
Pagkwenta sa kasalukuyang
posisyon base sa naunang posisyon, direksyon at nilakbay na layo sa pamamagitan ng takbo ng
makina, nang hindi isinasaalang-alang ang agos o hangin.
-
Demurrage
(Sulta-Oras ng Upa)
Panulta o fine/penalty na
binabayaran pabalik sa donatan /shipowner ng taong rumenta kung sakaling na-late ng oras at araw
mahigit ang pinaka-napagkasunduang time(laytime) habang patuloy na nanonood pa lang sa byahe ng
kalakal.
-
Derrick (Kargador Grúa)
Kagamitang pang-angat para sa handling ng kargamento.
-
Despatch
(Salaping Pabuya)
Kabaligtaran ng demurrage;
ito naman ang salaping ina-ambag bilang panalo nang shipowner pabalik sa umuupa kapag nabuo o
natapos nang mas maaga ang usapan/agreement kaysa sa napag-pasiyahang-oras o laytime .
-
Displacement
Ang kabuuang bigat ng tubig
na nililikas ng barko nang nakalutang. Ayon sa Archimedes Principle, ito ay katumbas sa kabuuang
bigat ng barko.
-
Double Hull
(Dobleng Kapal-Balat)
Barko madalas pang krudo na
iniinhenyero ng dual steel sheet layout ilalim/sideling (ang espasyo ng tangke ay karaniwang
puno ng ballast) bilang kalasag sa kaligtasan wag mangalat(mawasak dagat polusyon) pagnabasag sa
batuhan
bottom grounding incidents.
-
Draft
(Draught)
Ang lalim ng barko sa ilalim
ng tubig mula sa waterline hanggang sa keel.
-
Draft
Marks
Numerong napinta / naka-weld
(hinang) pataas pa-baba malapit sa bango o tumbong ang pinaka-harap upang sukatin kung gaano
kalalim mula level ng tubig paikot na binabasehan pa puntang pang-ibaba ng omurga/keel.
-
Draft
Survey
Proseso ng pagtukoy sa bigat
ng kargamentong ikinarga o inilabas mula sa barko sa pamamagitan ng pagbabasa ng draft marks
nito bago at pagkatapos ng operasyon gamit ang hydrostatic tables.
-
Dunnage
Materyales na panggalang o pang-ipit ng kargamento.
-
Dynamic
Positioning (DP)
Computer na siya lang ang
tumatantya pag-drive sa pamamagitan pag-utos patawid (sa bow at pwit truster) upang lumutang
mantene sa eksaktong numero latlong. Ginagamit sa kableng trabaho / oil rig drill.
-
ECDIS
(Electronic Chart Display)
Aklatan at Electronic
Monitor sa pagma-mapa. Ito na mismo ang kalimitang ginagamit pamalit kumpara sa lumang
malalaking pirasong papel ng mapa.
-
Echo Sounder
Gamit pangsukat sa lalim ng tubig gamit ang sonar.
-
Epekto ng
Malayang Ibabaw
Ang panganib at pagbawas sa
stability na dulot ng malayang paggalaw ng likido sa loob ng hindi punong tanke habang
gumegewang ang barko, na nagpapababa sa GM.
-
Fathom
Sukatan ng lalim na katumbas ng anim na talampakan.
-
Flotsam
Mga lumulutang na labi ng nasirang barko.
-
Forward
(Bow/Para-unahan)
Sa pagka-salita / nagtitiyak
papunta diretsa harap , pamulo , pa bulwagan o bow structure.
-
Freeboard
(Gitna-Hanggang-Sahig)
Tira at the least at na
sukat ng kalapariyan palabas sa normal na tabing tubig aangat pataas sa
main-deck(freeboard-deck).
-
Galley (Kusina)
Kusina o lutuan sa loob ng barko.
-
Geographical
Position (GP)
Ang punto sa Earth na
direkta sa ilalim ng isang celestial body.
-
Great
Circle
Pinakamaikling daan sa
dalawang punto sa ibabaw ng mundo (isang globe o globo).
-
Gross
Tonnage (Kabuohang-Lapad Toneledo)
Ayon hindi sa timbang
asul-tubig bagkus nakukuwenta yan mula sa buong luwang ng bawat espasyo mapa-loob/baba.
Pag-basehan ng buwis at magkano singil pampa-park.
-
Gyrocompass
Compass na sumusunod sa pag-ikot ng mundo imbes sa balani.
-
GZ Curve
Isang grapikong
representasyon ng static stability ng barko.
-
Hawse
Pipe
Yung butas bakal (tubo
dulasan) papalusot palabas at pailalim na nagiging daanan patagas nung kableng kadena pa-laglag
nang Anchor.
-
Heading (Direksyon ng Buntot)
Ang aktwal na direksyon kung saan nakaturo ang ilong ng barko.
-
Heel
Ang pansamantalang
pagtabingi ng barko, kadalasan dahil sa hangin o pagliko.
-
Height of
Eye (Dip)
Ang taas ng mata ng
tagamasid mula sa antas ng dagat.
-
Index
Error
Isang mechanical error sa
pagbasa ng sextant.
-
Intercept
Ang pagkakaiba sa pagitan ng
True Observed Altitude (Ho) at Calculated Altitude (Hc).
-
Intercept
Method
Paraan ng pag-kalkula ng
sight reduction para makagawa ng line of position.
-
Keel (Aset)
Ang pinakamababang haliging panukalaan sa ilalim ng barko.
-
Knot
Bilang ng bilis na katumbas ng 1 nautical mile (1.852 km) kada oras.
-
Kontrol ng
Estado ng Daungan (PSC)
Ang pag-check/inspeksyon sa
mga banyagang barko sa daungan ng nakapanirahan na estado (port state) upang tiyakin na
sinusunod nila ang mga internasyonal na pamantayan sa kaligtasan gaya ng SOLAS at MARPOL.
-
Laytime
(Laang-Oras sa Pier)
Sa pamamagitan na
pinirmahan/nakapaloob sa bawat kasunduang charter — ito ang naka-atang o inilibre na araw upang
punan / tanggalin ang nakakasaklang cargo nang hindi babayd pa ng penalty.
-
Linya ng
Posisyon (LOP)
Isang linya sa nautical
chart kung saan matatagpuan ang posibleng posisyon ng barko.
-
Marcq St.
Hilaire (Intercept Method)
Paraan sa celestial
navigation kung saan inahahalintulad ang kinalkulang (Hc) at binasang (Ho) taas ng bituin upang
makuha ang linyang-pumuputol (intercept).
-
Metacentric
Height (GM)
Ang distansya sa pagitan ng
sentro ng grabidad (center of gravity) ng barko at ang metacenter nito. Ang positibong GM ay
nangangahulugang ang
barko ay babalik nang kusa sa tuwid na posisyon matapos tagilid.
-
Mooring
Lines (Makapal-na-Tali/Pising-Pam-Park)
Napakalaking mga
nylon/synthetic wire roping na nakakahugpong patali (Heaving/Head/Stern line At Spring).
Pinapakapit o nagpapako sa pier.
-
Natitirang
Oras (TTG)
Inaasahang oras bago
makarating sa susunod na waypoint.
-
Nautical
Almanac
Taunang publikasyon na
naglalaman ng impormasyon sa astronomiya para sa nabigasyon.
-
Net Tonnage
(Netton)
Nilinis na bilang mula GT
kung saan sinibak muna yung kuwarto ng tao (accomodation) pati planta (engine room), tanging
purong bodega lamang para pan-sukat sa aktwal na laki ng mapag-kapitalan sa laman ng bapor.
-
Panamax
Nakakapasa dahil pasok at
sakto lang ang sukat sa sinaunang lagusan (locks) ng kanalyang panama(Panama Canal).
-
Passage
Plan
Komprehensibong plano mula
simula hanggang dulo ng biyahe ng barko.
-
Piggy Back
Traffic
Walang pahintulot na trapiko
na sumasabay sa mga lehitimong data stream.
-
Plimsoll
Line (Guhit Pamabigat)
Mga marka sa gilid ng barko
galing sa load line convention. Nagpapakita kung hanggang saan lamang ligttas maibagsak ang
barko depende na rin sa uri at temperatura ng tubig.
-
Port Side
(Sol/Left Side)
Sa pamantayang pa-bow, port
ay ang (nang nasa KALIWA). Nagrerepresenta ng kulay (PULA/Red).
-
Position
Fix
Ang kumpirmadong lokasyon ng
barko na madalas mula sa pag-krus ng dalawang LOPs.
-
Rhumb
Line
Linya na bumabagtas sa lahat
ng longitudes sa iisang anggulo. Kapag nasa Mercator na mapa, kinikilala itong isang tuwid na
linya.
-
Ro-Ro
(Roll-on/Roll-off)
Barko na idinisenyo para
i-karga at ibaba ang mga sasakyang de-gulong direkta gamit ang sariling makina ng sasakyan mula
daungan.
-
Route
Planning
Ang pagbuo ng pinakamabisang
landas para sa paglalayag.
-
Set and
Drift (Daloy ng Agos)
Mga patungkol sa agos ng
dagat. Set (direksyon nang kung saan patungo ang agos). Drift (ang bilis ng agos).
-
Sextant
Precision instrument para
sukatin ang anggulo sa pagitan ng bituin at horizon.
-
Ship
Chandler
Maliit man o malaking
kalakal-kompanya na nagko-komunikar/nagsu-supply ng sariwang pag-kain, sabon, teknikal na
tornilyo papunta sa pintuang-gilid (gangway).
-
Ship
Security Plan (SSP)
Planong pang-ispisipikong
barko batay sa ISPS Code para sa seguridad.
-
Sounding
Pipe
Espesyal na tubong diretsong
patungo bottom lapag pang iskalera tanging gawa lang manual maglublob kaluwagan linya pang-check
ng iskaladera pang metro(sounding tape).
-
Squat
Effect
Ang hydrodynamic na epekto
kung saan ang isang mabilis na barko sa mababaw na tubig ay lumilikha ng mababang presyon sa
ilalim ng katawan nito, na nagpapababa sa barko mula sa normal nitong lalim ng pagkakapantay
(static draft).
-
Stability
Condition
Isang sitwasyon ng karga na
sinuri base sa IMO stability criteria.
-
Starboard
(Sancak/Right Side)
Pag nandu-sa loob kung
nakatingin-una(pa-bridge window); yung ibig sabihin ay nasa kanang bahagi o kabilang side right
portion (nasa
KANAN mo). Berdeng ilaw bilang kulay ng signal.
-
Stevedore
(Manggagawang-Pantalan)
Ito ang kasanayang
manu-manong trabahante sa pier (port laborer) na sumasalo at nag-iistiba (unload-load ang
kalakal) direkta galing sa hatch pa baba at paakyat ng barko.
-
Suezmax
Saktong malalaking barkong
(lalo na pampetroleyo) pumasok as fully loaded sa loob at buong-higpit ng mababaw na dulo ng
Kanal nang Suez.
-
TEU
(Twenty-foot Equivalent Unit)
Batayan sa kapasidad ng mga
barkong container. Ang isang TEU ay katumbas sa standard na maliit(20-piye) na cargo container.
-
Tinatayang
Oras ng Pagdating (ETA)
Ang inaasahang oras ng
pagdating ng sasakyang pandagat sa destinasyon.
-
Ullage
(Puwang/Bawas Pan-Suklat)
Pagsukat nagtatala ng the
distansya pababa bitin/sukat mula patong manhole butas pantanaw (reference gauge point) bumagsak
sakto lamang abot mag-hit lapag pan-mukha / itaas likido. (opposite measurement ito compared
normal sa pag sounding mula floor base).
-
Under Keel
Clearance (UKC)
Ang patayong distansya mula
sa ilalim ng barko (keel) hanggang sa ilalim ng dagat (seabed). Mahalaga ang wastong kalkulasyon
nito upang maiwasan ang pagsadsad.
-
VLCC (Very
Large Crude Carrier)
Malaking tanker na ginawa
para may paglagyan ng milyong pambala ng langis o malaking timbang mula 200 libo hanggang
kalagitnaan.
-
Voyage Data
Recorder (VDR)
Ang 'Black box' sa loob ng
pinaka-siyensiya ng pamamalakad (Bridgeroom). Tumatahi ito ng patunay/rekord galing sa sensor
pan radar na magagamit balang araw kapag maaring merong imbistigasyon kalakip ng disgrasyab
-
Waypoint
(WPT)
Tiyak na koordinato na
ginagamit bilang reference sa pagpaplano ng ruta.
-
Windlass
Ang makinarya pinapaikot
parang drum bandang harapan na pumipitik sa kable(chain cable) at pumapaltik na
nakakaangat-bagahe / hatak up/down sa kalikot-Angkora(Anchor).