Yazan ve sürdüren: Ender Soyuince. Denizcilik hesaplama açıklığı ve CaptainCalc'in offline, doğrulama-öncelikli yaklaşımı açısından gözden geçirilmiştir.
Son güncelleme: 2026-04-14İletişim: developer@captaincalc.com.tr

Referans temeli: IMO/COLREG/STCW kavramları, denizcilik uygulaması, onaylı gemi dokümanları ve CaptainCalc hesaplama notları. Operasyonel kararları her zaman resmi kaynaklarla doğrulayın.

Omurga Altı Açıklığı (UKC) ve Çökme (Squat) Etkisi

Omurga Altı Açıklığı (UKC) ve Çökme (Squat) Etkisi

Sığ sulara, limanlara veya kanallara girmek geminizin davranışını kökten değiştirir. Açık denizde rahatça seyreden bir gemi, hidrodinamik kuvvetler nedeniyle aniden kanal tabanına sürtebilir. İşte bu noktada Omurga Altı Açıklığı (UKC) ve Çökme (Squat) Etkisi, Seyir Planınızın (Passage Plan) en kritik faktörleri haline gelir.

Çökme (Squat) Etkisinin Tehlikesi

Çökme Etkisi hidrodinamik bir fenomendir. Bir gemi sığ suda ilerlerken önündeki suyu iter. Bu su, geminin arkasında kalan boşluğu doldurmak için Omurga (Keel) altından hızla geri akar. Bernoulli prensibine göre, akışkan hızındaki artış basınçta bir düşüşe neden olur. Bu durum gemiyi daha derine çeken ve draftınızı fiilen artıran güçlü bir emiş etkisi yaratır.

Squat'ın Matematiksel Hesabı

Dinamik squat gövde formuna göre değişmekle birlikte, denizde kullanılan standart formül geminin hızı (SOG) ve Blok Katsayısına (Cb) dayanır.

Maksimum Squat (m) = (Cb × V²) / 100

(Burada V knot cinsinden hızdır. Dar/Kısıtlı sularda payda 50 olur ve squat etkiniz iki katına çıkar).

Squat, hızınızın karesiyle katlanarak arttığı için hızınızı yarıya düşürmek squat etkinizi dörtte birine indirir.

Dinamik UKC Hesaplanması

Haritadaki statik UKC yanıltıcı ve tehlikelidir. Gerçek, dinamik UKC'nizi bulmak için şu denklemi kullanmalısınız:

Dinamik UKC = (Harita Derinliği + Gelgit Yüksekliği) - (Statik Draft + Maksimum Squat + Yalpa Payı + Dalga Çökmesi)

Batimetri okumalarınız (iskandil) şirketinizin asgari güvenli UKC sınırlarına (genellikle maksimum draftınızın %10'u) yaklaştığını gösteriyorsa, hızı düşürmek için derhal önlem alınmalıdır.

Kaynaklar ve doğrulama

Bu bağlantıları doğrulama başlangıç noktası olarak kullanın; operasyonel kararlarda her zaman güncel bayrak devleti, şirket, liman ve onaylı gemi dokümanlarını izleyin.

CaptainCalc ile UKC'yi Anında Hesaplayın

Dar kanallarda ve sığ sularda tahminlere güvenmeyin. CaptainCalc, geminizin Blok Katsayısını ve sığ su çarpanlarını internete ihtiyaç duymadan anında hesaba katan yerleşik bir Squat ve UKC hesaplayıcısına sahiptir.

Google Play'den Alın

İlgili Hesaplayıcılar

🧮
Gemi Çökme Hesaplayıcı
Hesaplayıcıyı Dene →
🧮
Omurga Altı Boşluğu (UKC)
Hesaplayıcıyı Dene →
🧮
Gelgit Yüksekliği (Onikiler)
Hesaplayıcıyı Dene →
🧮
Lineer İnterpolasyon
Hesaplayıcıyı Dene →
🧮
Mesafe, Hız ve Zaman (DST)
Hesaplayıcıyı Dene →